In sommige gevallen is er geen recht op opvang wanneer iemand al een verblijfsvergunning heeft, bijvoorbeeld een studievergunning.

Recht op opvang

De voorzieningen waar asielzoekers recht op hebben, zijn vastgelegd in de Regeling verstrekkingen asielzoekers en andere categorieën vreemdelingen (Rva), zoals:

  • onderdak
  • maaltijden of eetgeld
  • leefgeld voor kleding en verzorgingsproducten
  • begeleiding en recreatieve activiteiten
  • (openbaar) vervoer naar de advocaat en IND in verband met de asielprocedure
  • toegang tot medisch-noodzakelijke zorg
  • WA-verzekering

Het is de taak van het COA om deze voorzieningen beschikbaar te stellen. Dat staat in de wet COA.

Duur van het recht op opvang

Statushouders behouden het recht op opvang (onderdak en overige voorzieningen) totdat ze woonruimte krijgen aangeboden in een gemeente. Afgewezen asielzoekers hebben recht op opvang gedurende de wettelijke vertrektermijn. Die eindigt doorgaans 28 dagen na ontvangst van het IND-besluit dat de asielaanvraag is afgewezen.

Onthouding van verstrekkingen

Als asielzoekers hun medebewoners of COA-medewerkers niet in hun waarde laten of op een andere de huisregels overtreden, treffen we maatregelen. Onthouding van (een deel van de) hierboven genoemde verstrekkingen uit de Rva behoort tot die maatregelen.

Onderdak

Nadat een asielzoeker heeft getekend voor zijn asielaanvraag bij de IND, biedt het COA hem onderdak. Het COA heeft hiervoor opvanglocaties verspreid over het hele land. De voorzieningen op de verschillende soorten locaties zijn afgestemd op de verschillende fasen van het asielproces.

Wie op basis van gezinshereniging naar Nederland komt, krijgt geen opvang bij het COA, maar gaat wonen bij zijn referent. Als de referent nog in een azc wacht op eigen woonruimte, trekken zijn gezinsleden bij hem in.

Maaltijden, eet- en leefgeld

De meeste asielzoekers hebben geen eigen middelen. Zij ontvangen daarom maaltijden of eetgeld. Later komt daar leefgeld bij. Eetgeld en leefgeld keren we wekelijks uit als weekgeld.

Asielzoekers die inkomsten en/of eigen vermogen hebben, mogen nog steeds gebruikmaken van de COA-opvang. In dat geval moeten zij wel een eigen bijdrage in de opvangkosten betalen. Dit staat in de Regeling eigen bijdrage asielzoekers met inkomen en vermogen (Reba).

Eetgeld

De hoogte van het eetgeld hangt af van het aantal personen waarmee de ontvanger een huishouden voert. Voor kinderen is het bedrag voor eetgeld bovendien lager dan voor volwassenen en amv. De hoogte van het eetgeld dat amv ontvangen, is altijd gebaseerd op een 1-persoonshuishouden.
Op locaties waar bewoners maaltijden krijgen, ontvangen ze geen eetgeld. Wanneer bewoners een deel van de maaltijden zelf moeten verzorgen, bijvoorbeeld alleen het ontbijt, is de hoogte van het eetgeld lager.

Leefgeld

Wanneer de asielprocedure van start gaat, ontvangen asielzoekers ook leefgeld. Dat is voor alle bewoners even hoog: € 14,47 per week.

Uitgeprocedeerde volwassenen die in een gezinslocatie of een vrijheidsbeperkende locatie verblijven, ontvangen geen leefgeld.

Alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv) ontvangen al leefgeld vóórdat de asielprocedure van start gaat, tijdens de wachttijd voor de procedure.

In natura

Op locaties waar bewoners geen eetgeld en/of leefgeld ontvangen, verstrekken we maaltijden en/of verzorgingsproducten in natura. Dat is bijvoorbeeld het geval in de centrale ontvangstlocatie.

Weekgelden per persoon (in euro) - vanaf 1 juli 2024

Bewoners verzorgen zelf alle maaltijden: 1-2 personen 3 personen 4 of meer personen
leefgeld eetgeld totaal leefgeld eetgeld totaal leefgeld eetgeld totaal
volwassene 14,47 58,24 72,71 14,47 49,49 63,96 14,47 43,68 58,15
kinderen < 18 jaar 14,47 48,51 62,98 14,47 41,23 55,70 14,47 36,40 50,87
amv 14,47 58,24 72,71 - - - - - -
Bewoners verzorgen ontbijt en lunch zelf, maar hoofdmaaltijd niet: 1-2 personen 3 personen 4 of meer personen
leefgeld eetgeld totaal leefgeld eetgeld totaal leefgeld eetgeld totaal
volwassenene 14,47 38,64 53,11 14,47 32,83 47,30 14,47 28,98 43,45
kinderen < 18 jaar 14,47 33,18 47,65 14,47 28,21 42,68 14,47 24,92 39,39
amv 14,47 38,64 53,11 - - - - - -
Bewoners ontvangen alle maaltijden in natura: 1-2 personen 3 personen 4 of meer personen
leefgeld eetgeld totaal leefgeld eetgeld totaal leefgeld eetgeld totaal
volwassene 14,47 - 14,47 14,47 - 14,47 14,47 - 14,47
kinderen < 18 jaar 14,47 - 14,47 14,47 - 14,47 14,47 - 14,47
amv 14,47 - 14,47 - - - - - -
Bron: COA (2023)

Begeleiding en recreatieve activiteiten

Asielzoekers hebben recht op begeleiding bij het vormgeven van hun toekomst in Nederland of het land van herkomst. We bieden daarvoor in elk azc programma’s aan. Daarnaast kunnen bewoners in een azc meedoen met activiteiten die COA-medewerkers met samenwerkingspartners en bewoners organiseren. Dat kunnen bijvoorbeeld sport-, muziek- of puur sociale activiteiten zijn.