Vertrek uit de opvang

Uitstroom naar een gemeente

Asielzoekers met de vluchtelingenstatus krijgen een verblijfsvergunning voor 3 of 5 jaar. Zij zijn dan ‘vergunninghouder’ of ‘statushouder’. Het COA koppelt hen aan een gemeente in de buurt van het azc. Die gemeente zorgt voor woonruimte. Tot die tijd hebben vergunninghouders recht op opvang door het COA en kunnen ze in het azc verblijven.

Vertrek uit Nederland

Vreemdelingen die na het doorlopen van de procedure niet in aanmerking komen voor de vluchtelingenstatus, krijgen een vertrektermijn opgelegd. In deze periode hebben ze recht op opvang en kunnen ze hun vertrek uit Nederland voorbereiden. De Dienst Terugkeer en Vertrek (DT&V) en het COA ondersteunen hen hierbij. Lees meer over de rol van het COA bij terugkeer.

Als het nodig is, kunnen vreemdelingen na de vertrektermijn nog maximaal 12 weken naar een vrijheidsbeperkende locatie. Op die locatie is de begeleiding van de bewoners gericht op terugkeer.

Na de vertrektermijn worden de verstrekkingen stopgezet en de opvang beëindigd. Als vreemdelingen weigeren de opvang te verlaten, kan het COA de Vreemdelingenpolitie (AVIM) vragen tot ontruiming over te gaan. Het is mogelijk dat een vreemdeling in bewaring wordt gesteld. Dit gebeurt als de vreemdeling niet wil meewerken aan zijn vertrek uit Nederland, terwijl de DT&V de vreemdeling wel op korte termijn kan en mag uitzetten. Het komt ook voor dat een vreemdeling die niet wil meewerken aan zijn vertrek zich onttrekt aan het toezicht. Hij vertrekt dan ‘met onbekende bestemming’ (MOB) uit de opvang en zijn verblijfplaats is onbekend.

Gezinnen met minderjarige kinderen

Gezinnen met minderjarige kinderen mogen in principe niet dakloos worden. Als zij geen recht meer hebben op opvang, worden ze vanuit het azc overgeplaatst naar een gezinslocatie. Op een gezinslocatie geldt een sober voorzieningenniveau. De begeleiding is volledig gericht op terugkeer. Gezinnen worden dakloos als ze het aangeboden onderdak in een gezinslocatie weigeren.

Het COA streeft ernaar dat asielzoekers zich snel inschrijven in de Basisregistratie Personen (BRP). Zodra ze een verblijfsvergunning krijgen, kunnen ze met een BSN namelijk allerlei persoonlijke zaken regelen in Nederland. Bijvoorbeeld zich inschrijven voor een huis in de gemeente.

Inschrijving in 'BRP-straten'

In 4 aanmeldcentra van de IND zijn zogenaamde ‘BRP-straten’ gerealiseerd: in Ter Apel, Zevenaar, Budel en Den Bosch. Daar kunnen asielzoekers zich zo snel mogelijk inschrijven in de BRP. Deze aanmeldcentra bevinden zich vlakbij 4 procesopvanglocaties van het COA.

Begeleiding

COA-medewerkers begeleiden bewoners tijdens hun verblijf in de opvang. In formele gesprekken en bij informele contacten houden we rekening met de fase van de asielprocedure waarin bewoners zich bevinden. Het doel is bewoners te stimuleren de volgende stap in hun leven te zetten en zich voor te bereiden op de toekomst, ook als die toekomst niet in Nederland is.